PO aardrijkskunde

Natuur en techniek PO

Geschiedenis PO

Sport PO

Engels PO

Taal en spelling po

Kunst PO

Mens en maatschappij PO

Rekenen PO

Jeugdjournaal dinsdag 10 februari

Het NOS Jeugdjournaal is een nieuwsprogramma van de NOS met het laatste nieuws voor kinderen van 9 t/m 12 jaar. Er is dagelijks een ochtenduitzending.

Jeugdjournaal

Het laatste nieuws van NOS Jeugdjournaal

Bekijk hier het ochtendjournaal van dinsdag 10 februari. Met daarin nieuws over de eerste medailles voor Nederland, skispringen en een opvallende fatbike.

Nieuws over de eerste medailes voor Nederland, skispringen en een opvallende fatbike

Saïd en Anna zijn dolblij als een barometer sneeuw voorspelt en ze trekken hun winterjassen aan om een iglo te bouwen. Maar de barometer blijkt stuk en er valt helemaal geen sneeuw, dus bedenken ze een andere manier om een iglo te bouwen. Wanneer ze ontdekken dat er geen deur in zit, krijgen ze ruzie. Hoe komen ze hier samen weer uit?

Saïd & Anna

Saïd (6) en Anna (7) zijn beste vrienden en zijn dagelijks te vinden in de Repair Shop van Saïds ouders. Ook hun eigen 'probleempjes' weten ze op geheel eigen, creatieve wijze te fixen. (EO).

Naar het lesmateriaal bij Saïd & Anna

Saïd en Anna zijn dolblij als een barometer sneeuw voorspelt, maar er valt helemaal geen sneeuw, dus bedenken ze een andere manier om een iglo te bouwen. Dan krijgen ze ruzie. Hoe komen ze hier uit?

Iglo (afl. 13 seizoen 2)

NOJ NOJ NOJ, nee of ja? Mattie van de materie, we hebben pech want de vaatwasser is weer stuk. Wat als ik ga afdrogen, mag jij afwassen. Wacht even, mattie van de materie. Ik heb ook geen zin om af te wassen. Mattie van de materie, ik heb een idee. Kop of munt? Kop! Oh, wat is het? Helaas, het is munt. Ik heb gewonnen! Het is stil aan de overkant. ‘t Is stil…Zo stil is het hier helemaal niet mattie van de materie, want ik zit namelijk de hele tijd al te denken is kop of munt wel helemaal eerlie de peerlie? Is dat wel echt fiftyfifty? Ik zou denken van wel. Maar goed, alleen denken doen we hier niet. We gaan het doen en dan kunnen we over nadenken. Precies. Dus is kop of munt wel helemaal eerlijk? Hmm NOJ! Nee of ja? Wat wij nu gaan doen is honderd keer wetenschappelijk werpen en dan vijftig keer met kop boven in het begin en vijftig keer met munt boven in het begin. Let the wetenschappelijke werpings begin!  Kop.  Munt. Kop boven. Munt! Kop! Munt boven. Munt. Kop. Munt. Munt. Kop. Munt. Muntje. Kop. Muntje. Kop.  Munt. Kop. Munt. Munt. Munt. Oh kijk, dit is dus helemaal niet eerlie de peerlie. 51, 49, 49, 51. Dus als je begint met kop dan is de kans groter dat die ook op kop eindigt. En als je begint met munt is de kans groter dat die op munt eindigt. Maar ik snap niet hoe dit kan. Ja, waarom wetenschap, waarom? Nou kijk, ik heb natuurlijk even gezocht, gewroet en gekeken. Wij zijn niet de enigen die dit hebben getest. Nee, aan de Universiteit van Amsterdam hebben ze er ook lekker op los geworpen. En er is gewoon meer dan 350.000 keer wetenschappelijk geworpen. 350.000 keer? Ja! Maak me gek! Ja, maak me gek, maak me gek met je munt. Oke dus, wat kwam eruit? Nou, dat het dus inderdaad te maken heeft met de kant waarmee je begint. Let op je begint stel, met kop boven. Door de wiebel die erin zit blijft hij langer in de lucht en wordt de kans dus groter, iets groter, iets groter, dat ie weer op kop eindigt. Snap je? Ja oké, maar is het nou eerlijk? NOJ NOJ NOJ… Een dikke vette nee! Maar wat doen we nou met die afwas? Als we het gewoon laten staan voor morgen dan heeft vast iemand het al gedaan! Maar dat is helemaal niet eerlie de peerlie. Maakt niet uit! Maar wel heerlie de peerlie, mattie van de materie! Ciao for now, tot de volgende NOJ!

Is kop of munt eerlijk?

Het Klokhuis informeert kinderen van acht tot veertien over de wereld om hen heen, in de breedste zin van het woord. 

Het Klokhuis

Een munt heeft twee kanten. De kans dat een euro op de kop- of muntkant valt, is dus 50%. Althans, dat zou je zeggen. Serah en Janouk testen of een munt opgooien eigenlijk wel zo eerlijk is.

Een proef om toeval te onderzoeken

Bij snowboarden zijn er vijf verschillende onderdelen. We beginnen met de meest spectaculaire. De Big Air. De sporters maken hoge sprongen en laten allerlei trucs zien. Een jury geeft punten voor hoe moeilijk het is, de hoogte van de sprong en de landing. Bij slopestyle doen de snowboarders een afdaling met obstakels zoals rails en schansen. Ook dit moeten ze doen met zoveel mogelijk stijl en trucs waarvoor ze punten krijgen van een jury. Dan de parallelreuzenslalom. Bij dit onderdeel racen twee snowboarders naast elkaar naar beneden om poortjes heen. Degene met de snelste tijd wint, maar als ze een poortje missen zijn ze gediskwalificeerd. Dan heb je snowboardcross. Hier moeten de snowboarders zo snel mogelijk een afdaling met hindernissen doen. Met scherpe bochten, poortjes en sprongen. Met wel 4 tot 6 snowboarders tegelijk. Er gebeuren best veel botsingen en valpartijen bij. En dan is er nog de halfpipe. Bij dit onderdeel glijden de snowboarders van de ene naar de andere kant van een metershoge halfpipe en proberen ze ingewikkelde sprongen te maken. Ook hier geeft een jury weer de punten.

Snowboarden op de Olympische Winterspelen

Met je snowboard van een berg af racen is op de Olympische Spelen niet genoeg. Er zijn vijf onderdelen waarmee de atleten indruk kunnen maken op de jury: de big air, slopestyle, parallelreuzenslalom, snowboardcross en de halfpipe. Spectaculair om naar te kijken!

Vijf onderdelen om in uit te blinken

Nieuw voor primair onderwijs

VO biologie

VO aardrijkskunde

VO geschiedenis

VO Nederlands

Economie VO

Mens en maatschappij VO

Engels VO

VO wiskunde

VO kunst

Ik ben hier bij het bedrijf begonnen als inpakker, maar nu werk ik als hulp vak arbeider aan deze drukmachine. Ik verdien goed en ik kan goed opschieten met mijn Nederlandse collega's. Ik denk hier zo'n jaar of tien te blijven. Dan heb ik zoveel gespaard dat ik een stuk land bij mijn boerderij in Turkije kan kopen. In de jaren zestig en zeventig komen er duizenden arbeiders uit landen als Italië, Turkije en Marokko naar Nederland. Gastarbeiders worden ze genoemd. Waarom? En wat betekent hun komst voor de Nederlandse samenleving? Laten we even terugspoelen. Eind jaren vijftig. Nederland komt net uit de Tweede Wereldoorlog. In hoog tempo wordt het land weer opgebouwd. De wederopbouw noemen we dat. De economie raakt in een stroomversnelling. De welvaart stijgt en daardoor gaat ook de Nederlandse arbeider er flink op vooruit. De zesdaagse werkweek gaat naar vijf dagen, waardoor mensen veel meer vrije tijd hebben en de lonen stijgen. Veel Nederlanders kunnen zich meer veroorloven, zoals vakantie of een auto. Met goede lonen. Er zat werk komt kieskeurigheid. Met name ongeschoolde en laagbetaalde arbeid doen veel mensen liever niet meer. Hierdoor zijn er grote personeelstekorten in de industrie, de mijnbouw, havens en in de schoonmaak. En dat is een probleem. Dus gaan de Nederlandse regering en grote bedrijven op zoek naar een oplossing. Werk genoeg, maar handjes tekort, dat was het voornaamste probleem. En het ging niet om de technische mensen, maar het ging om ongeschoolde mensen en die waren op de Nederlandse arbeidsmarkt niet voorradig. En als er een paar waren die hadden liever zin om dit te gaan doen. En die oplossing wordt gevonden buiten Nederland. De staat werft arbeiders uit andere landen om tijdelijk te komen werken als gast. Vandaar gastarbeider. Al in 1957 maakt Nederland hier afspraken over met Italië en hierna ook met Spanje, met Griekenland, met Joegoslavië, met Turkije en Marokko. Van het bedrijf uit werd er dus geworven, ging de tolk, ging mee. Ben eigen tolk ook en een Turkse man dus sprak vloeiend Nederlands en ging mee en ging personeelsfunctionaris mee. En dan gingen ze naar... in dit boek staat ook. Naar de slavenmarkt toe. Ja, zo zag het eruit. Voor de Nederlanders in de landen waar de gastarbeiders vandaan komen is in die tijd veel armoede en hoge werkloosheid. Veel jonge mannen zien werken in Nederland als een kans om geld te verdienen en hun familie te ondersteunen. Hoe kom je dan een keer naar Nederland? Wie? Wie heeft dat bedacht? Toen ik in Italië uit dienst kwam, kwam ik bij het bureau en zei dat ik werk zocht.. Ze vroegen hoe oud ik was. Ik zei: volgende maand word ik 23 jaar. Ze zeiden dat ze in Nederland vrijgezellige, Italianen zochten. Gezond en niet getrouwd. Wil je naar Nederland gaan? Ja, dat wilde ik wel. In totaal komen er in de jaren zestig zo'n 200.000 mannelijke gastarbeiders naar Nederland. Van Almelo tot IJmuiden. Ze komen overal terecht. Ze werken in de fabrieken, mijnen, in de landbouw, in de havens. Het is vaak zwaar werk onder slechte omstandigheden. Er zijn nauwelijks veiligheidsmaatregelen en de werkdagen zijn lang. De bedrijven regelen meestal wel huisvesting en maaltijden. Zo worden er pensions opgericht waar de arbeiders met meerdere mensen op één kamer moeten slapen. De mannen worden door de overheid niet actief betrokken bij de Nederlandse samenleving. Ze spreken vaak dus nauwelijks Nederlands en hun leven speelt zich af binnen hun eigen gemeenschap. Het oorspronkelijke idee is namelijk dat de gastarbeiders tijdelijk in Nederland werken en de meeste Spanjaarden en Italianen blijven ook echt maar tijdelijk. Als hun contract voorbij is, gaan ze weer terug. Maar de bedrijven zien het liefst dat de gastarbeiders juist niet vertrekken. Ze zijn intussen afhankelijk geworden van de buitenlandse mannen die veel goedkoper zijn dan Nederlandse arbeiders. En daarom blijven de bedrijven de contracten verlengen. Dit geldt met name voor de Turkse en Marokkaanse arbeiders. In Nederland hebben ze zekerheid, dus lijkt hun toekomst hier rooskleuriger dan in hun thuisland. Steeds meer van hen kiezen er dan ook voor om zich hier permanent te vestigen. In het begin dacht ik twee of drie jaar te gaan werken en als ik dan een beetje geld had verdiend, dan ga ik wel weer terug naar mijn eigen gezin. Maar achteraf gezien, nee, dat was niet de bedoeling. Toen ik terugkwam in Turkije was er geen werk. Ik moest werk zoeken. Dan kan ik beter hier blijven. Doordat zoveel gastarbeiders hier blijven. Verandert de situatie bij de Nederlandse bevolking rijst de vraag of de nieuwkomers moeten integreren. Dat betekent aanpassen en opgaan in de Nederlandse maatschappij. Zou je het onaangenaam vinden of zou je er bezwaar tegen hebben wanneer bijvoorbeeld uw dochtertje later zou trouwen met een buitenlandse gastarbeider? Nou, dat ligt er natuurlijk aan wat voor jongen dat het is. Hè als hij goed voor haar is en zo. Maar ja, het is natuurlijk altijd wel uitkijken. Maar ja, het zijn net zo goed mensen als wij. Waarom niet? Nee, geen enkel bezwaar. Waarom zou ik daar bezwaar tegen hebben? Ik zie daar een reden voor om ze niet als medemensen te behandelen. Zou je bezwaar tegen hebben? Ja. Nou, waarom? Nou, ik hou niet van buitenlandse gastarbeiders, ik vind ze hier niet horen. De jaren zeventig. Het tij begint te keren. Na jaren van welvaart belandt Nederland in een economische crisis. We zijn hier vandaag gekomen met vele duizenden vakbondsleden om te demonstreren, te demonstreren voor werkgelegenheid. En dan zijn er ook nog grote veranderingen in de sectoren waarin met name de gastarbeiders weer de mijnen worden gesloten. De textielindustrie wordt verplaatst naar Azië en er is toename van automatisering. Het werk dat de arbeiders eerst met de hand moeten doen, wordt nu door machines gedaan. Ja, economisch gezien is de gastarbeider niet meer nodig. Het werk zit erop. De regering besluit de werving van gastarbeiders te stoppen. Intussen wonen een heleboel oud gastarbeiders nu permanent in Nederland, vaak alleen. Hun gezin is meestal nog in het land van herkomst. De regering vindt het onmenselijk om de mannen bij hun gezinnen weg te houden en bovendien is Nederland door internationale verdragen verplicht om het recht op gezinsleven te respecteren. In 1974 wordt daarom de wet op gezinshereniging ingevoerd. Met deze wet wordt het de mensen mogelijk gemaakt om hun families naar Nederland te halen. Duizenden, met name vrouwen en kinderen emigreren naar Nederland. Maar het leven in Nederland is niet altijd makkelijk. Veel gastarbeiders zijn werkloos en hebben door de taalbarrière moeite met het vinden van nieuw werk. Gezinnen komen in financiële problemen en dan hebben ze vaak ook nog eens te maken met discriminatie, racisme en kansenongelijkheid. De regering besluit toch meer aandacht te besteden aan het integreren van deze nieuwe groep Nederlanders. Er worden taalcursussen georganiseerd en kinderen van migranten gaan naar Nederlandse scholen, zodat ze betrokken worden bij de samenleving. De gastarbeiders zijn de eerste grote groep migranten die na de Tweede Wereldoorlog naar Nederland komen, maar niet de laatste. Niet lang erna volgen ook mensen uit de voormalige koloniën, zoals Suriname en Indonesië. En dan zijn er nog zogenoemde illegale arbeidsmigranten die een kans op overleven zoeken in Nederland. Door deze groepen migranten verandert Nederland na de oorlog steeds meer in een multiculturele samenleving. Dit leidt ook tot meer culturele diversiteit. Zo komen er nieuwe religies als de islam en het hindoeïsme bij. Net als nieuwe muziekstijlen, taalgebruik en tradities. En ook de eetcultuur is veranderd. Denk maar eens aan pizza, muntthee en döner. Voor sommige mensen zijn die nieuwe culturele uitingen wennen, zoals de man-vrouwverhoudingen binnen sommige nieuwe geloven en kleine dingen zoals wel of niet schoenen uit een huis. Ook groeit de angst voor islamisering. Dit leidt zowel op straat als in de politiek tot discussie met name over de vraag of er wel integratie moet zijn en of nieuwe migranten welkom zijn. Willen jullie in deze stad en in Nederland meer of minder Marokkanen? Minder! Minder! Minder! De gastarbeiders komen, uitgenodigd door de staat en grote bedrijven naar Nederland om de arbeiders te korten op te vullen. Ze zijn daarmee essentieel voor de economische groei en welvaart van het naoorlogse Nederland. En dit is niet alleen iets van vroeger. Ook vandaag de dag komen er nog steeds veel arbeidsmigranten naar Nederland, zowel legaal als illegaal. Al noemen we ze geen gastarbeiders meer. Die groep die in de jaren zestig kwam, is inmiddels al generaties lang Nederlander. Ze horen bij de Nederlandse samenleving, maar nog steeds ervaren veel van hen een achterstand. De kloof tussen groepen met en zonder een migratieachtergrond lijkt moeilijk te dichten. Ook vandaag de dag. Als je het hebt over begrijpen van een cultuur correcte manier hanteren van de taal omgangsvormen, dan denk ik dat ik meer Nederlander ben dan iemand die mij op internet bijvoorbeeld uitmaakt voor ‘vieze kut moslim’ die terug moet naar zijn eigen land. Om maar wat plastisch te roepen. Ik wil daar zeg maar niet te dramatisch over doen, maar je voelt je wel regelmatig ontheemd daardoor. En het hele idee van nooit volwaardig Nederlander kunnen zijn, tenminste in de ogen van sommige mensen nooit vol kunnen meedoen omdat er toch altijd reserves zijn bij anderen. Dat maakt soms.. Daardoor voel je je soms ontheemd, soms wanhopig, soms moedeloos, dan weer strijdvaardig.

Gastarbeiders

Wat leidde tot de Eerste Wereldoorlog? Wat is er gebeurd tijdens de Cubacrisis en waarom stond er een grensmuur middenin Berlijn? In FF terugspoelen kijken we terug naar het verleden. Wat is er gebeurd en wat zijn de gevolgen?

FF terugspoelen

In de jaren 60 en 70 komen er duizenden buitenlandse arbeiders naar Nederland. Ze worden geworven door de overheid en grote bedrijven om de arbeidstekorten op te vullen. Ze zijn hiermee essentieel voor de welvaart van Nederland. Met name veel Marokkaanse en Turkse arbeiders besluiten hierna zich permanent in Nederland te vestigen. Hierdoor wordt Nederland een multiculturele samenleving.

Wat betekende de komst van gastarbeiders?

Arbeiders uit andere landen aan het werk in Nederland

De wereldbevolking

Volgens sommige onderzoeken kun je qua CO₂-uitstoot beter iedere week van Amsterdam naar New York vliegen dan een kind krijgen. Pieter Hulst onderzoekt in 'Over bevolking' de impact van een kind op de leefbaarheid van de aarde.

Over bevolking in de klas

Meer over deze documentaire

Iedere seconde worden er 4,2 mensen geboren en gaan er 1,8 mensen dood. Er komen dagelijks dus meer mensen bij dan dat er sterven. Daarom groeit de bevolking op aarde. Eind deze eeuw wordt verwacht dat er 11 miljoen mensen op onze planeet zijn.

Hoeveel mensen komen er dagelijks bij op aarde?

De wereldbevolking groeit

Focus in de klas

Presentator Petra Grijzen gaat op zoek naar wetenschappelijke oplossingen voor de problemen van deze tijd. 

Focus op YouTube

Steeds minder vrouwen in Nederland gebruiken de pil als anticonceptie. Ze zijn bang voor bijwerkingen door de hormonen in de pil. Er loopt een veelbelovend onderzoek naar een alternatief voor de traditionele hormonenpil, zonder bijwerkingen: mifepriston. Is dit dé nieuwe anticonceptiepil?

De nieuwe anticonceptiepil

Dus die mensen met geld en eigen
daken, die investeren in zonnepanelen

en in warmtepompen
en kunnen zo hun rekening verlagen.

Maar eigenlijk de kwetsbare huishoudens,
die krijgen steeds hogere rekeningen.

Klimaatverandering
en ongelijkheid gaan hand in hand.

Wie geld heeft, schaft zonnepanelen
of een warmtepomp aan

en verlaagt zo
de eigen energierekening.

Terwijl de mensen die het het hardst
nodig hebben dat niet kunnen betalen.

We zijn hier in een ecowijk
in Rotterdam.

Ik zie zonnepanelen
en zonneboilers op het dak.

Volgens mij hartstikke goed geïsoleerd.
Elektrische auto's in de wijk.
- Alles.

Zo willen we het zien, toch?
- Ja, zou je zeggen,

maar dan moet je het natuurlijk
wel voor iedereen toegankelijk zijn.

Niet iedereen heeft de mogelijkheden
en de middelen

om zich aan te passen
aan de klimaatcrisis.

Of denk aan klimaatsubsidies.
Niet iedereen weet dat ze überhaupt bestaan.

Je moet ook een dak hebben
om zonnepanelen op te kunnen leggen.

Je moet ook een koophuis hebben.
Niet iedereen heeft dat.

Om überhaupt aanspraak erop te maken.

Maar we betalen uiteindelijk allemaal
aan die klimaatsubsidies,

omdat het uit
de grote belastingpot komt.

Maar als je kijkt
naar wie uiteindelijk die
subsidies gebruikt en opstrijkt,

zijn het vooral de hogere
inkomensgroepen en bedrijven.

Je hebt dus klimaatongelijkheid als het gaat
om die arme groepen.
 

En onrechtvaardigheid dus
die daar zit ingebakken.
- Absoluut!

Rijkere mensen hebben vaker
toegang tot duurzame oplossingen,
terwijl zij ook het meeste vervuilen.

In Nederland stoot de rijkste 1% bijna
negen keer zoveel uit als de armste 50%.

De lasten en lusten
van de klimaattransitie
zijn dus niet eerlijk verdeeld.

Om ook minder rijke mensen
toch een beetje op weg te helpen,

geven energiecoaches advies over
kleine ingrepen die je zelf kan doen,

zoals bijvoorbeeld het plakken
van folie op het raam.

Want het gaat al snel om een paar
€ 100per jaar die je kan besparen, toch?

Ja klopt.

In hoeverre merken jullie dat de mensen
ook bezig zijn met klimaatverandering

en zich daar verantwoordelijk voor
voelen en om die reden meedoen?

Ja, ik denk dat heel veel mensen
zich wel verantwoordelijk voelen,

maar er geen ruimte
in het hoofd is omdat

iemand de rekening moet gaan betalen
of er moet brood op de plank komen,

of men woont in een huurwoning,
kan zelf niks doen.

Dan is het toch best wel lastig.
- Dan is dat gevoel ver weg.

Dan wil je het wel heel graag,
maar dan kan het niet.

Deze initiatieven zijn hard nodig,
want in Nederland kampt

een grote groep huishoudens
met energiearmoede.

Ze hebben een laag inkomen
en een hoge energierekening

en wonen meestal
in een slecht geïsoleerd huis.

In 2023 leefden zo'n 397.000
huishoudens in energiearmoede.

De overheid hielp deze groep
met het betalen van de rekening.

Zonder die hulp
was het aantal opgelopen tot 885.000

Van de energiearme
huishoudens leefden er ook nog eens

116.000 in verborgen energiearmoede.

Dat betekent dat ze in de winter de
kachel niet of nauwelijks aanzetten.

Om te voorkomen
dat de energierekening te hoog wordt.

Wat moet er gebeuren
om deze groep te helpen?

Het kabinet heeft twee maatregelen.
Eén is een noodfonds energie.

Dat is inkomensondersteuning. Maar
ja, daar los je probleem niet mee op.

Die staan volgend jaar weer
op de stoep.

Geen oplossing voor de lange termijn.
- Nee, dat is gewoon een pleister plakken.

Ten tweede heeft het kabinet
een half miljard uitgetrokken

om gemeentes in staat te stellen
om energiearmoede aan te pakken.

En wat er gebeurt, is dat ze vaak
investeren in energiecoaches of mensen

die langskomen bij de huizen met
tochtstrips, ledlampen en radiatorfolie.

Supergoed dat ze dat doen,
maar het is de maatregelen,

Het laaghangende fruit
is eigenlijk isolatie van woningen.

Tocht- een kierdicht maken.

Spouwmuurisolatie.
dat zijn toch maatregelen die

Iets meer kosten en die uitgevoerd
moeten worden door specialisten.

Dus het is
wel een oplosbaar probleem.

Ja, het is zeker oplosbaar
en dat is ook zo frustrerend.

Er is eigenlijk ook heel veel geld.
 

Om je een voorbeeld te geven: in 2022,
 

in het hoogste hoogtepunt
van de energiecrisis,

heeft het Rijk 11 miljard uitgetrokken
om mensen uit energiearmoede te halen.

Als die 11 miljardnou
besteed was aan het verbeteren

van de slechtste woningen,
hadden we een  miljoen mensen

van het gas af kunnen halen.
- Dan was het nu opgelost.

Was het probleem nu opgelost.
- Van de overheid
moeten we het niet hebben.

En dus nemen steeds meer burgers
het heft in eigen hand.

Bijvoorbeeld in Rotterdam-Zuid.
Hier wekken buurtbewoners

samen duurzame energie op,
ook voor mensen met een kleine beurs.

We hebben hier als energiecoöperatie
Zon op Zuid 516
zonnepanelen geïnstalleerd.

Iedereen kan lid worden
en meestemmen.

Meeprofiteren van de energietransitie

en van onze energieproductie
die we hier aan het.

Die we hier gebouwd hebben.
- We hoeven er niet rijk van te worden.

We zijn geen Shell of een Poetin.
Het gaat ons niet om het geld.

Jullie doel is energie voor
en door Rotterdammers.

Maar jullie lopen nog wel
tegen obstakels aan.

Ja, het wantrouwen is groot.

Want wantrouwen?
Ze zitten niet op jullie te wachten?

Energietransitie is voor
sommige mensen nog een vies woord.

Op het moment dat je zegt dat je
energiecoöperatie bent, denken ze oh,

dan moet ik overstappen zeker?
Moet ik zeker een contract tekenen?

Ja, daar heb ik
al drie mensen van aan de deur gehad.

En hoe gaan jullie daar dan mee om?

We proberen zoveel mogelijk onze
leden ook aan het woord te laten,

Want vaak is het wel: de overheid
vertrouw je niet, maar je buurman wel.

Dus als de buurman lid is, dan kan die
misschien met zijn buren er over praten.

Door het wantrouwen
in de overheid blijven
sommige groepen moeilijk te bereiken,

terwijl we deze groep juist willen
betrekken bij de klimaattransitie.

Kees Vendrik, voorzitter van
het Nationaal Klimaatplatform, geeft
hierover advies aan de overheid.

Volgens mij moeten we erkennen dat we
eigenlijk met een forse achterstand

beginnen aan de transitie,
omdat de recente geschiedenis.

Van wantrouwen, van polarisatie,

van conflict, van een overheid

die voor sommige mensen heel
onbetrouwbaar is gebleken.

Ja, dat, dat krijg je allemaal op je
bord. Op het moment dat je probeert

iets te maken van die klimaat-
en energietransitie in Nederland.

En wat is het eerste wat een overheid moet
doen om dat vertrouwen te herstellen?

Ik zou misschien aanbellen
en zeggen Sorry,

we hebben u echt een beetje
in de steek gelaten, dus begin eens

met een erkenning dat dit gewoon de
afgelopen jaren niet goed is gegaan.

Dat veel wijken
en buurten

toch een beetje verlaten waren,
verwaarloosd misschien zelfs.

En dat zich
daar van alles heeft opgestapeld

en mensen het idee hebben
het ging niet over ons.

Ik denk dat
je juist ervoor moet zorgen dat

de meest lage inkomensgroepen,
de meest kwetsbare groepen,

dat die een centraal uitgangspunt
zijn in klimaatbeleid.

Want misschien is het gevaar
ook wel dat als je dat niet doet,

dat die groepen de kont tegen
de krib gaan gooien en denken ja,

ga weg met al je groene ambities.

Wij hebben andere zorgen aan ons hoofd.
- Exact ja.

En wat je vaak ziet is
dat ook de macht en de kennis.

Die ligt vaak
ook bij de energie expert.

En de energie expert
is vaak een hoogopgeleide witte man
met allerlei expertise.

Heel belangrijk, maar
dat is niet hetzelfde als de kennis

en ervaringen
van mensen in Rotterdam-Zuid

of in de Schilderswijk in Den Haag.
- Veel burgers worden nu niet gehoord.

Om dat te veranderen worden steeds
vaker burgerberaden georganiseerd

waarin burgers de overheid adviseren.

Dit is een afspiegeling
van Rotterdam.

Ze zijn Hoogopgeleid, laagopgeleid.

Ik geloof dat de oudste geloof ik
tegen of over de tachtig was

en de jongste zeventien.
- Vind ik wel grappig,

want je leert allerlei mensen
uit allerlei wijken leer je dan kennen.

Ik vind het hartstikke geweldig
dat dit gewoon
in één burgerberaad bij elkaar zit.

Hier in Rotterdam zijn ze ook bezig
met een burgerberaad over het klimaat.

Is dat dan volgens jou ook een manier
om die klimaatkloof te dichten?

Ja, zou ik, zou ik wel zeggen ja.

Echt nadenken over
wat mensen belangrijk vinden zelf

en je klimaatbeleid daarop aanpassen,

in plaats van al uit te rollen
wat klimaatbeleid is.

En dan ook nog even vragen
om een stukje draagvlak van mensen,

dan ben je eigenlijk te laat.

En daar gaan we weer.
Advies nummer 15. Centraal.

Bent u tevreden met wat er
met het resultaat tot nu toe?

Dat hangt van de gemeente af.

Nou, ik vind het heel leuk dat er een
burgerberaad in het leven is geroepen.

Dat we mogen meepraten
en dat we dingen.

Maar nou is
het inderdaad aan de gemeente:

Kom op jongens, schouders eronder.

Wij hebben ons werk gedaan
en nu is de gemeente aan zet.

Wat houdt ons tegen? in de klas

In 'Wat houdt ons tegen?' onderzoekt schrijver en journalist Jeroen Smit samen met klimaatjournalisten Daphné Dupont-Nivet en Jan van Poppel hoe we grote problemen op het gebied van klimaat, milieuvervuiling, en voedsel- en warenverspilling het hoofd kunnen bieden.

Wat houdt ons tegen?

Klimaatverandering raakt ons allemaal, maar hoe hard hangt maar net van je situatie af. In een slecht geïsoleerde huurwoning heb je meer last van hittegolven en hoosbuien dan in een groene villawijk. Terwijl over het algemeen geldt: hoe rijker, hoe vervuilender. Dat maakt de klimaatcrisis zo onrechtvaardig: mensen die het minst bijdragen aan de opwarming van de aarde, hebben er het meeste last van. En ondertussen profiteren vooral de rijkere Nederlanders van de duurzaamheidssubsidies. De vervuiler betaalt niet, maar wordt beloond. Wat houdt ons tegen om de klimaattransitie eerlijker te maken?

De toegankelijkheid van verduurzaming

Nieuw voor voortgezet onderwijs

Schooltv.nl is een videodatabase, gevuld met educatieve en informatieve videoclips, filmpjes, fragmenten, liedjes, animaties, lesvideo’s afleveringen, TV-programma’s, televisieseries, videoverzamelingen en afspeellijsten.

Schooltv

Bekijk ook

Extra's

Schooltv biedt meer dan video's! Ontdek onze extra inhoud:

Ontvang jij de nieuwsbrief al? Blijf op de hoogte door je aan te melden en ontvang elke maand een nieuwsbrief naar keuze in je inbox!

De minister zet een streep door de NTR en daarmee ook door Schooltv.          
Laat Schooltv niet verdwijnen. 

Koolmeesje op vetbol

Schrijf je in de voor de maandelijkse nieuwsbrief voor het laatste Schooltv PO-nieuws

Nieuwsbrief PO

Blijf op de hoogte van het laatste Schooltv-nieuws voor VO.

Nieuwsbrief VO

Contact

Schooltv Help

Veelgestelde vragen

Schooltv maakt educatieve content voor het onderwijs, bestaande uit video's en interactief materiaal. Altijd bij de les!