wist je datjes

De eerste vlucht

Wright Orville

In 1902 lukte het voor het eerst dat een mens met een machine kon vliegen. De gebroeders Orville en Wilbur Wright hadden maandenlang gewerkt aan een vliegmachine met motor die ook bestuurbaar was. Op 17 december 1903 deden ze opnieuw een poging om te vliegen. En het lukte dit keer. 12 seconden lang bleef het vliegtuig in de lucht en het legde een afstand af van 36.6 meter. Deze eerste vlucht vond plaats in Kill Devil Hills bij het plaatsje Kitty Hawk aan de oostkust van Noord-Amerika. Het was een historische vlucht. De broers Orville en Wilbur hadden daarom een muntje opgegooid om te bepalen wie aan het stuur zou zitten. Het werd Orville die op zijn buik liggend het stuur bediende op deze eerste vlucht. De broers Wright maakten die 17e december 1903 nog drie vluchten. De langste duurde 59 seconden over een afstand van 250 meter. Daarna verbeterden ze hun machine waardoor het vliegen steeds beter lukte. Toen pas werden zij bekend.

Hoe zag de eerste vliegmachine eruit?
De Wright Flyer was een dubbeldekker (twee vleugels boven elkaar), gemaakt van houten ribben die overspannen waren met ongebleekte katoen.

Spanwijdte: 12,3 meter
Lengte : 6,4 meter
Hoogte 2,8 meter
Gewicht 275 kilogram
Motor : 12pk viercilinder
Propellers : 2

(bron: de Gooi-en Eemlander, december 2002)

Wassen met poeder

Persil

Wasmiddel bestaat honderd jaar. Persil was de naam van het eerste waspoeder. Het waspoeder betekende een hele verandering in het leven van de huisvrouw.

Tot aan de uitvinding van het waspoeder was wassen zwaar handwerk. Op zaterdag werden vieze kleren eerst in de week gezet. Daarna gekookt.
Maandag was wasdag. Dan waren de huisvrouwen bijna de hele dag bezig. Met een wasbord en een stuk zeep werd alles weer vlekkeloos schoon gemaakt.
Met de nieuwe zelfwerkende Persil was dat niet meer nodig. Maar het wasbord is pas overbodig als de wasmachine wordt uitgevonden.
Na de oorlog had bijna iedereen een wasmachine thuis. Toen kwamen er ook andere merken wasmiddel in de winkel.
Nu wassen we heel wat af.  Het liefste in het weekend. Voor elke was gebruiken we wel een ander wasmiddel, we hebben nu poeder en vloeibaar en voor alle soorten was een andere.

De geschiedenis van de hamburger

Hamburger

Enig idee hoeveel hamburgers een gemiddelde Amerikaan eet? Drie per week. In Amerika gaan er ongeveer 38 miljard hamburgers per jaar over de toonbank.

Aan het einde van de negentiende eeuw werd de hamburger uitgevonden door pottenbakker Fletcher Davis. Hij kreeg genoeg van het potten bakken en begon een kleine lunchroom in het Texaanse stadje Athens. Hij verkocht daar sandwiches met gemalen, gebakken rundvlees, een saus van mayonaise en mosterd en een plakje augurk.

Zijn familie en klanten waren zo enthousiast over het recept dat ze geld inzamelden om Davis in 1904 naar de Wereldtentoonstelling in St. Louis te laten gaan. Daar stond hij met een hamburgerkraam. Veel mensen maakten kennis met de hamburgers van Fletcher Davis.

Daarna volgden veel restaurants zijn voorbeeld. In de hele Verenigde Staten werd de hamburger beroemd. In de jaren zeventig van de twintigste eeuw kwam de Amerikaanse hamburger naar Nederland. In het begin wilden de Nederlanders er niets van weten, maar daar is nu wel verandering in gekomen!

Bron: Het Parool, oktober 2004