Lopers

tekeningen van de onderbenen van een paard, een olifant, een katachtige en een beer (2 topgangers, een teenganger en een zoolganger)

Zoogdieren die op het land leven, kunnen zich voortbewegen. Maar landzoogdieren lopen niet allemaal op dezelfde manier. De bouw van hun skelet bepaalt welk deel van de voet ze gebruiken om te lopen, te rennen, te springen of te draven.

Topgangers

bruin paard draaft over besneeuwde duinen met de branding van de zee op de achtergrond

Er zijn dieren die alleen met hun nagels op de grond komen. Het zijn de topgangers. Ze lopen op de topjes van hun 'vingers en tenen'. Veel topgangers hebben hoeven. Hun hoeven zijn volledig  gebouwd op het 'spitzenlopen'. Het zijn veel groter en sterker nagels dan wij bijvoorbeeld hebben.
Je zou de topgangers lichtvoetig kunnen noemen, al zijn sommige hoefgangers best zwaar. Maar door hun manier van lopen, kunnen ze heel veel snelheid ontwikkelen. Ze houden het ook vaak lang vol om te rennen. Dat komt omdat hoefdieren planteneters zijn, die op de loop moeten kunnen voor roofdieren.

Voorbeelden van topgangers zijn:

evenhoevigen:
(hebben per poot 2 tenen op de grond, een even aantal dus)

  • varkenachtigen, zoals varkens en nijlpaarden
  • herkauwers, zoals herten, giraffen, antilopen, runderen, bokken en schapen
  • eeltpotigen, zoals kamelen en lama's

onevenhoevigen:
(hebben per poot 1 teen op de grond, een oneven aantal dus)

  • paarden
  • pony's
  • ezels
  • zebra's
  • tapirs
  • neushoorns

skelet van een olifant

slurfdieren:

  • olifanten

 

röntgenfoto van een rennende hond

Teengangers

skelet van een tijger

Er zijn ook dieren die hun leven lang op hun tenen lopen. Ze gebruiken alleen de 'vinger- en teenkootjes' om bij het lopen mee af te zetten.

Wat bij ons de middenvoetsbeentjes zijn waarmee we op de grond staan, lijkt bij teengangers hun onderbeen. Daarom denken we al gauw dat de knik in hun been een knie is, maar eigenlijk is dat de enkel. Het kniegewricht zit veel hoger, dichtbij hun buik en borst. Ook teengangers kunnen veel snelheid ontwikkelen. Het zijn namelijk roofdieren, vleeseters. Ze moeten wel hun prooi kunnen vangen, dus moeten ze tempo kunnen maken. Het zijn alleen korte afstandlopers. Hun sprint is snel maar kort.

Voorbeelden van teengangers zijn:

  • hondachtigen
  • katachtigen
Röntgenopname van een mens die een hond uitlaat. (een zoolganger met een teenganger)

Zoolgangers

skeletten van mens en gorilla, twee zoolgangers

Wij mensen kunnen op de topjes van onze tenen staan... héél even! En het gaat snel pijn doen. Balletdansers doen het wel, maar hebben daar speciale schoenen en enorm veel oefening voor nodig. Wij staan ook weleens op onze tenen. Dat houden we wel wat langer vol en in een sprint maken we daar net als katten en honden handig gebruik van.

Maar als we gewoon staan maken we gebruik van onze hele voetzool. Van teenkootjes tot hielbeen staan dan volledig op de grond. Bij lopen en joggen plaatsen we eerst onze hak op de grond en wikkelen vervolgens onze hele voet af. We zetten af met de bal van onze voet. Dat is die bult onder je voet voor onze tenen. Dat is de overgang tussen onze middenvoetsbeentjes en teenkootjes.
Onze teenkootjes gebruiken we vooral voor het houden van ons evenwicht en het krijgen van meer grip, door ze te krommen.

Voorbeelden van zoolgangers zijn:

  • mensen
  • verschillende apensoorten
  • beren
  • insecteneters zoals egels
  • knaagdieren zoals muizen, eekhoorns en cavia's

Meer over dit onderwerp

Heupgewricht
Heupgewricht
Je heup is een kogelgewricht. Dit bestaat uit een kom en een kop. Hierdoor kun je je heup '...' Bekijk
Energiebalans
BB fit
Bewegen is goed voor je spieren, hart en je organen. Eten en bewegen moeten elkaar in even'...' Bekijk
De dolfijn
De dolfijn
De tuimelaardolfijn is de meest bekende dolfijn. Als je naar dit clipje kijkt, kom je er v'...' Bekijk
Een skelet
skelet
Een skelet bestaat uit heel veel botten, maar die botten zitten niet willekeurig aan elkaa'...' Bekijk
Estafette
Beeldbank - 20081217_estafette01
Flip de Beer doet mee met een estafetterace! Bekijk
Energievormen
20100402_energie01
Bij een sprong worden verschillende energievormen in elkaar omgezet. Bekijk
Gymen
Beeldbank:20110601_gymen01
Kinderen gaan met Hoela en Hoep gymoefeningen doen. Bekijk
Dans
Dans
Bij breakdance gaat het niet alleen om het laten zien van ingewikkelde bewegingen. Ook de '...' Bekijk

Er is geen extra informatie over dit onderwerp gevonden.