Scheikunde (voor de 2e fase)

Wel of geen echte Rembrandt

De chemicus van het Rijksmuseum heeft een schilderij onderzocht waarvan iedereen dacht dat het door Rembrandt geschilderd was. Het gaat om het schilderij van de man met de blauwe tulband. Na analyse kwam de chemicus erachter dat het schilderij nooit door Rembrandt geschilderd kan zijn. Een heel klein stukje blauwe verf werd van het schilderij gehaald en onderzocht.

Dit waren de resultaten:

  • Onder de microscoop bestudeerde hij de pigmenten en zo wist de chemicus dat de blauwe verf of indigo of Berlijns blauw moest zijn.
  • Na toevoegen van KOH aan het kleine beetje blauwe verf, kleurde het monster bruin.
  • Toen daar weer HCl aan toegevoegd werd, veranderde de bruine kleur weer in blauw.

Met deze resultaten kon de chemicus met 100% zekerheid vaststellen dat het schilderij nooit door Rembrandt geschilderd kan zijn.

De resultaten van de test wijzen aan dat het blauwe pigment Berlijns blauw is. Berlijns blauw is in 1708 ontdekt, toen was Rembrandt al overleden.

KFeFe(CN)6 (Berlijns blauw) + 3OH- → K+ + Fe(CN)6 4- + Fe(OH)3 (bruin)
Na toevoegen van HCl laat het Fe weer los en vormt zich weer KFeFe(CN)6.