De Roemeense dictator Ceausescu
Adolf Hitler, Joseph Stalin, Fidel Castro, Napoleon Bonaparte, Mussolini, Generaal Franco, Tito en Ceauşescu. Zomaar een lijstje van bekende dictators. Niemand had wat in te brengen tegen deze leiders, want dan zou je zomaar opgepakt, opgesloten of vermoord kunnen worden.
Een dictator heeft de absolute macht in een bepaald gebied, maar heeft daar eigenlijk geen recht op. Hij of zij bepaalt alles wat er in het land gebeurt en blijft zo lang mogelijk aan de macht. Een koning had vroeger ook alle macht, maar is geen dictator. Hij had wel recht op de macht. Toch wordt een absolute vorst vandaag de dag eigenlijk niet meer getolereerd.
Verschillen
Een dictatuur verschilt heel erg van een democratie. In een democratie is de macht verdeeld over meerdere personen. De uitvoerende, wetgevende en besturende macht zijn daar vaak gescheiden. Ook kiezen de inwoners van een land hun leider. In dictaturen neemt iemand de macht. Toch kan het ook gebeuren dat een democratisch gekozen leider verandert in een dictator. Deze persoon schaft dan de democratie af (zoals Adolf Hitler) of neemt een wet aan waardoor hij altijd aan de macht kan blijven.
Vrijheid
In een dictatuur is de vrijheid voor de inwoners ingeperkt. Mensen mogen geen kritiek hebben op de leider en er wordt een bepaalde gedachte opgedrongen. Zo moeten kinderen op de basisschool leren wat de dictator wil. Deze informatie is vaak erg gekleurd en bedoeld om het imago van de leider te verbeteren. Zo zie je op Cuba nog veel borden met de tekst Fidel Castro op straat en leren kinderen in Noord-Korea liedjes over hun leider Kim Jong-Il. Deze manier van inprenting is nog redelijk mild. Maar het kan ook gebruikt worden op de bevolking te laten denken dat iemand anders de vijand is.
Herkomst
Als je het woord dictator hoort, heeft dat altijd een negatieve bijklank. Toch was een dictator vroeger niet altijd slecht. Het woord komt van de Romeinse dictatoren, die vroeger in crisissituaties tijdelijk de absolute macht toegeschoven kregen. Als de crisis was opgelost, trad de dictator weer af en kreeg de Senaat (de Romeinse regering) de macht weer terug.
Autocratie
Er zijn 3 verschillende soorten dictaturen die elk een beetje op elkaar lijken. De autocratie is misschien de bekendste. Dat is de dictatuur die je bedoelt als je dictatuur zegt. Een iemand in het land heeft de absolute macht en niemand heeft wat in te brengen. Een voorbeeld hiervan was het Duitsland van Adolf Hitler.
Eenpartijstaat
Jozef Stalin
Een dictatuur waar maar een politieke partij toegestaan is heet een eenpartijstaat. Degene die deze partij leidt is ook vaak de baas van het land. Hij heeft veel macht, maar moet wel rekening houden met de wil van de partij. Denk maar aan het communistische Rusland.
Militaire dictatuur
Het leger heeft in een militaire dictatuur de macht overgenomen. Bewoners moeten luisteren naar de generaal, want anders kunnen ze worden opgepakt. Toch heeft deze generaal niet als enige de macht, er moet ook naar zijn achterban geluisterd worden. In Indonesië (Soeharto van 1965 tot 1998), Suriname (Desi Bouterse van 1980 tot 1987) en Chili (Pinochet van 1973 en 1990) waren militairen bijvoorbeeld lange tijd de baas.