VMBO Examen Geschiedenis

Nederland rechtsstaat: inleiding

Charles de Montesquieu (1689 – 1755)

Ons land was lange tijd een republiek. Alle andere landen om ons heen waren koninkrijken. Daar had in de 17e eeuw de koning absolute macht.

Dat wil zeggen dat de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechterlijke macht in handen waren van 1 persoon.

Montesquieu

De Franse filosoof Montesquieu was het hiermee niet eens. Als één persoon de wetten mocht maken (de wetgevende macht), deze wetten zelf liet uitvoeren (de uitvoerende macht) en ook nog zelf de wetten controleerde (de rechterlijke macht), dan had de koning absolute macht, want niemand controleerde of bewaakte die.

Trias Politica

Volgens Montesquieu moest de macht verdeeld worden over drie groepen. Hij stelde voor:

• Eén groep, regering en volksvertegenwoordiging, maakt de wetten. Zij krijgen de wetgevende macht.
• Eén groep, regering en volksvertegenwoordiging,  zorgt ervoor dat de wetten uitgevoerd worden. Zij krijgen de uitvoerende macht.
• Eén groep, de rechters, controleert of iedereen zich aan de wetten houdt. Zij hebben de rechterlijke macht. De scheiding van de drie machten wordt de Trias Politica genoemd.

Rechtsstaat

Alleen als de macht op een goede manier gescheiden is, dan is er sprake van een rechtsstaat. In een rechtsstaat wordt iedereen door onafhankelijke rechters gelijk behandeld. En dit gebeurt volgens wetten die voor iedereen gelden.

In dit dossier

Infoblokken

De politieke situatie voor 184...
De grondwet van 1848: inleidin...
De koning verliest politieke m...
De grondwet van 1848: het parl...
Klassieke grondrechten
Het ontstaan van politieke par...
Het ontstaan van politieke par...
Het ontstaan van politieke par...
Het ontstaan van politieke par...
Het ontstaan van een nieuwe st...
Uitbreiding van het kiesrecht
De grondwetswijziging van 1917...
Van districtenstelsel naar eve...
Van wetsvoorstel tot wet
De kabinetsformatie
Nederland rechtsstaat: inleidi...
Nederland rechtsstaat: de rech...
Nederland rechtsstaat: het pro...
Sociale grondrechten sinds 198...
Verzuiling
Eerste Wereldoorlog - National...
Eerste Wereldoorlog - Militari...
Eerste Wereldoorlog - De aanle...
Eerste Wereldoorlog - Strijd a...
Eerste Wereldoorlog - Strijd a...
Eerste Wereldoorlog - Het eind...
Eerste Wereldoorlog - Een tota...
De Vrede van Versailles
Nederland tijdens de Eerste We...
Het interbellum 1918 – 1933
De opkomst van de NSDAP
Hitler komt aan de macht: Eind...
De vervolging van niet-arische...
Hitler en de jeugd van Duitsla...
Hitler en de buitenlandse poli...
Nederland in de jaren ‘30
Duitsland voor de Tweede Werel...
De Tweede Wereldoorlog: Strijd...
De Tweede Wereldoorlog: Strijd...
De Tweede Wereldoorlog: Strijd...
De Tweede Wereldoorlog: De afl...
Nederland tijdens de Tweede We...
Nederland tijdens de Tweede We...
De Koude Oorlog: Twee verschil...
De Koude Oorlog: Berlijn
De Koude Oorlog: Bondgenootsch...
De Koude Oorlog: Het Marshall-...
De Koude Oorlog: Bouw van de B...
De Koude Oorlog: Cubacrisis
De Koude Oorlog: De ontspannin...
De Sovjet-Unie: Gorbatsjov en ...
De Sovjet-Unie: Gorbatsjov en ...
Het einde van de Koude Oorlog

Downloads

pdfStofomschrijving voor docenten... (212.3 Kb)