Popmuziek

Vak:
CKV
Thema:
Muziek
Onderwerp:
Popmuziek

50 jaar Nederpop: 6. Van subcultuur tot massacultuur (1986-nu)

Nieuw talent

Doe Maar

Halverwege de jaren tachtig ligt de Nederlandse popmuziek er weinig florissant bij. Na het uiteenvallen van Doe Maar halveert de plaatverkoop. Het aandeel nationaal product daalt tot 12 procent. Door bezuinigingen op het jongerenwerk worden veel poppodia gesloten. Eind jaren tachtig keert het tij. De introductie van de compact disc zorgt voor stijgende omzetten in de platenindustrie en een nieuwe subsidieregeling geeft een impuls aan het live-circuit.

Een reeks nieuwe alternatieve gitaarbands komt boven drijven. Velen komen uit Amsterdam: Fatal Flowers, Claw Boys Claw, Jack Of Hearts en Blue Murder. Maar ook elders krijgen nieuwe talenten een kans zich te ontwikkelen: Urban Dance Squad (Utrecht), Bettie Serveert (Arnhem), Les Zazous (Katwijk), The Serenes (Friesland), Hallo Venray (Den Haag) en The Prodigal Sons (Zwolle). Uit deze subcultuur komen de Urban Dance Squad en Bettie Serveert het verst. Hun debuutalbums worden opgepikt door de Amerikaanse studentenradiostations, wat voor beiden leidt tot diverse succesvolle internationale tournees. Op de Nederlandse radio en tv gaat de aandacht vooral uit naar Loïs Lane (It’s The First Time), Candy Dulfer (Lily Was Here) en Ten Sharp (You), die met radiovriendelijke pop hits scoren en daarmee vervolgens ook over de landsgrenzen naam maken.

Heideroosjes

Mensenmassa’s
In de jaren negentig groeit popmuziek enorm. Dit is goed te zien is aan de omvang van de festivals. Pinkpop groeit uit tot een driedaags festijn en Parkpop trekt 400.000 bezoekers. Ook Lowlands en Dance Valley brengen enorme mensenmassa’s op de been. De grotere schaal blijkt ook uit de vele honderdduizenden exemplaren die nieuwe acts Anouk, Ilse DeLange en Kane verkopen van hun platen. Zij en Marco Borsato zijn succesvol op een schaal die we in Nederland nog niet eerder hebben gezien. Nederpop os van subcultuur massacultuur geworden. Het publiek groeit ook in de breedte. Oudere generaties haken niet meer af als consument van popmuziek. Zij herontdekken hun oude helden (zoals de Golden Earring die op hun unplugged-platen hun oude hits in een nieuw jasje steken) en vinden ook nieuwe.
Binnen die massaliteit is het belangrijk je eigen identiteit te ontdekken: wat jíj mooi en belangrijk vindt. Popmuziek speelt daarbij een grote rol en waaiert uit in tal van stromingen en substromingen, ieder met een eigen stijlopvatting en bijpassend uiterlijk. De Nederpop heeft in de jaren jaren negentig in elk genre wel een opvallende vertegenwoordiger: Gotcha (funk), Gorefest (metal), Heideroosjes (punk), Treble Spankers (surfrock), Daryll-Ann (gitaarpop), Green Lizard (grunge), The Gathering (gothic), Relax (hiphop), Beef (reggae) en Zuco 103 (wereldmuziek).

pete philly & dj perquisite

Goede hip hop/rap artiesten

Professioneler
De grotere schaal maakt het mogelijk dat ook de Nederlandse muziekindustrie professioneler gaat opereren, met een eigen clipzender (TMF), een eigen congres (Noorderslag) en steeds slimmere methoden om jong talent te ontdekken en op te leiden. De televisietalentenjachten Starmaker (K-Otic, Sita) en Idols (Jamai, Jim, Hind, Boris, Raffaëla) leveren een reeks van eendagsvliegen op. De Rockacademie stelt daar de langer durende carrières van Krezip, Intwine, After Forever, XYP, Stevie-Ann en Leaf tegenover.
Door de opkomst van het internet en de cd-brander zakt de platenindustrie na 2001 weer in. Het concertbezoek groeit echter gewoon door, zeker bij Nederlandse bands. Onder die omstandigheden groeit de gothic band Within Temptation uit tot een internationale topact. Ook het dj-collectief Kraak & Smaak en hiphoppers Pete Philly & Perquisite oogsten buiten de landsgrenzen waardering. Op nationale schaal succesvol zijn Racoon, Di-rect, Johan, Room Eleven, C-Mon & Kypski, Charlie Dee, Dennis, Marike Jager en diverse Nederlandstalige artiesten (zie Eigenwijzer 4). Anders dan halverwege de jaren tachtig is de Nederpop in 2008 springlevend.