Al duizenden jaren maakt de mens muziek. Lange tijd wordt die ter plekke gespeeld én beluisterd. Dat verandert als in 1877 de Amerikaan Thomas Edison de fonograaf uitvindt. Hiermee wordt het mogelijk geluid vast te leggen en te verspreiden. Een tweede belangrijke uitvinding is de radio, door de Italiaan Marconi in 1895.
Vanaf 1920 veroveren de radio en grammofoonspeler ook ons land en maken Nederlanders op grote schaal kennis met andere muziekculturen, met name die van de Verenigde Staten. Daarvandaan komen tal van nieuwe vindingen, zoals het drumstel en de elektrische gitaar.
De bevrijding
Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog bevrijden de Amerikanen en de Canadezen ons land van de Duitse bezetters. Het verandert onze kijk op hen voorgoed. Alles uit de VS oogt mooier en lijkt beter te smaken, of het nu frisdrank is, kleding of populaire muziek. Als in 1955 de rock ‘n’ roll-rage losbarst, waait die al snel over naar Europa. De term rock ‘n’ roll slaat op de manier van dansen, waarbij het meisje en de jongen telkens tegen elkaar aan botsen (rock) en elkaar weer loslaten (roll). Muzikaal betekent rock ‘n’ roll niet zoveel nieuws. Het is een mengeling van de verschillende soorten dansmuziek die in de jaren veertig in de Amerikaanse cafés worden gespeeld: de blanke country & western en de zwarte rhythm & blues. Wel nieuw is dat rock ‘n’ roll zich specifiek richt op jongeren. Tot dan toe hadden de ouders altijd bepaald hoe hun kinderen zich kleedden en naar wat voor muziek ze luisterden. In de jaren vijftig krijgen jongeren in Amerika en later ook in Nederland voor het eerst eigen zakgeld. Dit besteden ze aan nylon kousen, sigaretten, snacks, transistorradio’s, brommers en grammofoonplaten. Er ontstaan jeugdgroepen, zoals de nozems en pleiners, en de vetkuif duikt op in het modebeeld. Berichten over relletjes bij de eerste voorstellingen van de film Rock Around The Clock wekken de belangstelling van jong Nederland.
Indorock
De volwassen Nederlander moet niets hebben van deze ‘uitspattingen’. De Hilversumse omroepen weigeren rock ‘n’roll-platen te draaien. Lange tijd zijn de nieuwste hits alleen te horen op Radio Luxemburg. Pas in september 1959 komt de VARA met een radioprogramma voor jongeren: Tijd Voor Teenagers. Dit brengt de meeste jongeren voor het eerst in aanraking met popmuziek. De eerste Nederlandse tienersterren (Fouryo’s, Butterflies) kopiëren alleen de vorm, niet de rauwheid van de rock & roll. De indorock van de Tielman Brothers is echter even hard en ruig als die van hun Amerikaanse collega’s. Jongeren uit het voormalig Nederlands-Indië zijn opgegroeid met Amerikaanse dansmuziek, die ze kennen van de radiostations in Australië en de Filippijnen. Het succes van de Tielman Brothers is voor een belangrijk deel te danken aan hun opwindende show, waarbij ze staan op de contrabas en de gitaren naar elkaar overgooien. Hits scoren de Tielmans niet. Hun muziek is te hard voor de Nederlandse omroep. Al snel verhuizen ze naar Duitsland, waar ze in de nachtclubs van Hamburg meer kunnen verdienen.
Plaatsucces is er wel voor een andere indorock-act, de Blue Diamonds. Hun zoete popliedjes à la de Everly Brothers worden wel gedraaid door Hilversum. Hun succes bereikt een hoogtepunt als eind 1960 Ramona uitgroeit tot een wereldhit.
Tienersterren
Het duurt even voordat Nederlandse jongeren door hebben hoe je een goed rock ‘n’ roll-liedje schrijft. De eerste die dat succesvol doet is Peter Koelewijn. Met zijn band De Rockets scoort hij in de zomer van 1960 met Kom Van Dat Dak Af.
Op 21 april 1960 start de commerciële zender Radio Veronica met een programma dat voornamelijk bestaat uit popmuziek. Omdat commerciële omroep dan nog verboden is, zendt Veronica uit vanaf een schip op de Noordzee. De platenmaatschappijen organiseren talloze talentenjachten op zoek naar jonge zangers, zangeressen en groepen. In korte tijd maakt Nederland kennis met een reeks tienersterren: Ria Valk (Hou Je Echt Nog Van Mij Rockin’ Billy?), Herman van Keeken (Corinne, Corinna), Willeke Alberti (Spiegelbeeld), Johnny Lion (Sophietje) en Anneke Gröhnloh (Brandend Zand).
