Heb jij nog doekoe voor je lulijzer? Oftewel geld voor je mobiele telefoon? In straattaal klinken woorden net even anders. Dat komt door de Engelse, Turkse, Arabische en Surinaamse invloeden.
Met straattaal bedoelen we de mengtaal die vooral jongeren gebruiken. Straattaal ontstond aan het eind van de vorige eeuw op plaatsen waar jongeren van verschillende afkomsten samenkwamen. Er ontstond een taal waarin allerlei buitenlandse woorden en uitdrukkingen werden opgenomen.
Wat is straattaal?
Straattaal is geen afgebakende taal zoals Nederlands of Frans. Ook is er niet een bepaald gebied of een bepaalde bevolkingsgroep aan te wijzen die straattaal spreekt. Straattaal is eigenlijk overal en nergens. De Van Dale houdt er een definitie met een negatieve bijklank op na: “taal zoals die men op straat hoort; platte en ruwe taal”. Veel mensen vinden straattaal daarom een vervelend taaltje en getuigen van een gebrek aan taalkennis.
Taalbeheersing
Uit onderzoek is echter gebleken dat iemand die straattaal gebruikt, de Nederlandse taal juist goed moet beheersen. Je kunt pas spelen met taal als je weet hoe je ermee kunt variëren. Het zijn dan ook zeker niet alleen allochtone jongeren die straattaal spreken; jongeren met Nederlands als moedertaal doen dit evengoed. Voorwaarde is wel, dat zij regelmatig contact hebben met leeftijdsgenoten die thuis een andere taal spreken dan het Nederlands.
Geheimtaal
Voor buitenstaanders klinkt een gesprek in straattaal als abracadabra, soms zelfs agressief. Sommige mensen menen dat jongeren die straattaal gebruiken zich daarmee willen afzetten van hun ouders en de maatschappij. Door een taal gebruiken die gezaghebbers niet spreken, sluiten ze hen buiten en creëren ze een eigen geheimtaal. Maar de bejaarde dametjes in de reclame van Douwe Egberts kunnen er anders ook wat van.
Identiteit
Voor de meeste jongeren is het gebruiken van straattaal echter geen bewuste keuze; het is een logisch gevolg van de plaats waar ze opgroeien en de mensen met wie ze omgaan. Straattaal wordt niet alleen gesproken op straat, maar komt ook terug in graffiti en rapmuziek.
Taalgebruik
Je herkent straattaal aan de vele buitenlandse woorden die erin voorkomen en de woordvolgorde in de zinnen. ‘Beter ga je even iemand anders dissen’, betekent bijvoorbeeld: ‘ik heb liever dat je even iemand anders verbaal gaat vernederen’. Engelse woorden die veel worden gebruikt in straattaal zijn bijvoorbeeld chillen, dope, checken en nigger. Minder voor de hand liggende woorden zijn bijvoorbeeld poppen (afschieten), loesoe (we gaan weg) en wollah! (ik zweer het).