Willem van Oranje

Vader des Vaderlands

Willem van Oranje

Willem van Oranje was de belangrijkste edelman

Willem van Oranje werd op 10 juli 1584 vermoord door Balthasar Gerards. Maar nog steeds is hij erg bekend. Hij wordt zelfs de 'Vader des Vaderlands' genoemd. Wie was Willem van Oranje en waarmee heeft hij die erenaam verdiend?

Willem van Oranje werd in 1533 geboren op de Dillenburg, het kasteel van de familie Nassau, in het Duitse rijk. Zijn vader en moeder waren graaf Willem van Nassau en gravin Juliana van Stolberg. De achternaam Oranje kreeg hij in 1544 door een erfenis van een oom, die kinderloos stierf. Die oom was heer van het prinsdom Orange, een streek in Frankrijk. De familie Nassau had ook bezittingen in de Nederlanden. Daarom behoorde prins Willem in de Nederlanden tot de hoge edelen.

Naar Brussel

Keizer Karel V regeerde op dat moment over de Nederlandse gewesten. Omdat Willem van (Oranje) Nassau tot de belangrijkste Nederlandse edelen behoorde, wilde de keizer dat de jonge prins Willem aan het hof in de hoofdstad Brussel werd opgevoed. Daar moest Willem zich voorbereiden op een belangrijke positie in de Nederlanden. Hij was toen pas 11 jaar.

Verdeeld geloof

Filips II

Filips II

In 1555 werd Karel V opgevolgd door zijn zoon Filips II. Deze koning woonde voornamelijk in Spanje en regeerde vanuit daar hij over zijn uitgestrekte rijk. Filips II maakte zich grote zorgen over het groeiend aantal protestanten in de Nederlanden. Zij hadden grote kritiek op de rooms- katholieke kerk en volgden de leer van de opstandige monnik Maarten Luther in het Duitse rijk en Johannes Calvijn in Genève.

Onrust in de Nederlanden

In de ogen van koning Filips II waren de protestanten ketters, afvalligen van het ware katholieke geloof. Hij liet hen vervolgen en ernstig straffen: martelingen tot zelfs de brandstapel toe. Veel Nederlanders kwamen hiertegen in verzet. Ook de edelen hoorden daarbij. Zij maakten zich bovendien zorgen omdat koning Filips II hen steeds minder inschakelde in het landsbestuur.

In 1566 sloegen protestanten de beelden van heiligen in veel kerkgebouwen kapot, de beeldenstorm. In reactie stuurde koning Filips II een Spaans leger onder leiding van de hertog van Alva naar de Nederlanden. Willem van Oranje wachtte dat leger niet af. Hij vluchtte naar het familieslot de Dillenburg.

Opstand

De inname van Den Briel door de watergeuzen

De inname van Den Briel door de watergeuzen

Vanuit de Dillenburg gaf Willem van Oranje leiding aan de opstand in de Nederlanden tegen koning Filips II en zijn landvoogd Alva. Hij stelde aanvalsplannen op en zorgde voor geld voor de legers. Na de inname van Den Briel in 1572 door de watergeuzen, verklaarden zich meer steden voor de prins van Oranje. Alva belegerde die steden maar het lukte hem niet om ze in te nemen. Het gebied van de opstand werd steeds groter. In 1581 verklaarden de opstandige gewesten dat Filips II niet langer hun koning was.

Moord

In 1584 wordt Willem van Oranje vermoord

In 1584 wordt Willem van Oranje vermoord

De koning was hier niet blij mee en besloot een grote som geld op het hoofd van Willem van Oranje te zetten. Hij was immers de leider van de opstand in de Nederlanden. Op 10 juli 1584 lukte het Balthasar Gerards de prins van het leven te beroven. De moord gebeurde in het woonhuis van de prins in Delft. De opstandige gewesten moesten nu zonder de leiding van Willem van Oranje de strijd tegen Spanje voortzetten.