De stoommachine
Rond 1800 groeide de bevolking ineens heel erg. Hierdoor ontstond er veel vraag naar voedsel en kleding. De mensen konden al dit werk niet met de hand doen, dus ontwikkelden mensen apparaten die veel werk uit handen konden nemen.
Deze machines stonden in fabrieken en werden aangedreven door waterkracht. Omdat je nooit zeker wist of het water genoeg kracht kon produceren, nam de stoommachine deze taak op een bepaald moment over. Deze stoommachine kon dag en nacht draaien, zonder dat het stopte.
Werking
In een stoommachine wordt een vuur gemaakt van hout of steenkool. Dat vuur bracht water in een afgesloten ketel aan de kook. De stoom wil naar buiten, maar kan dat niet. Zo ontstaat er grote druk in de ketel. Als er genoeg druk is, wordt het stoom via een smalle pijp naar buiten gelaten. Hierdoor ontstaat zoveel kracht dat de grote tandwielen van machines aan het draaien kunnen worden gebracht.
Nadeel
De stoommachine moest heel stevig zijn. Dit kwam doordat het bloedheet was in de ketel en er een enorme druk op kwam te staan. Om ervoor te kunnen zorgen dat de ketel niet zou ontploffen, werd de machine van ijzer en staal gemaakt.
Steenkool en ijzererts werden per schip vervoerd
Vervoer brandstof
De eerste fabrieken die met stoommachines werkten stonden in de buurt van steenkolen- en ijzerertsmijnen. Dat was handig, want de kolen en het ijzer waren in de buurt. Maar ook verder van de mijnen werden fabrieken gebouwd. Hiervoor werden de brandstoffen naar de juiste plek vervoerd.
Dat ging bijvoorbeeld per schip. Schepen konden de steenkolen erg ver weg brengen, maar het ging niet erg snel. Ook kon je per schip niet elke plek bereiken.
Stoomlocomotief
Het vervoersprobleem verdween met de komst van de stoomlocomotief. Steenkool en ijzererts konden nu snel, gemakkelijk en goedkoop overal geleverd worden. Bijkomend voordeel was dat de spullen die in de fabrieken werden gemaakt, sneller bij de mensen konden komen.
Eerste stoomtrein
In 1839 rijdt de eerste stoomtrein in Nederland, de Arend, op een spoorlijn tussen Amsterdam en Haarlem. De Arend was, samen met De Snelheid, de eerste stoomlocomotief van Nederland. De stoomlocomotief kon wel 30 wagons tegelijk trekken. En hij vervoerde ook mensen.
De eerste stoomlocomotieven gingen wel 20 km per uur. Dat was een hele vooruitgang in die tijd. Maar de mensen waren niet alleen blij, er was ook angst voor dit grote "ijzeren monster". Stel je voor dat hij van de rails loopt of nog erger... ontploft! Toch was de stoomlocomotief ook in ons land een groot succes. Over worden rails en spoorbruggen aangelegd.