Eugenetica is de gedachte dat een volk kan worden 'verbeterd' door wetenschappelijk onderzoek naar de erfelijke eigenschappen van de mens.
Eugenetica wordt vaak geassocieerd met kwaadaardige regimes. Dit komt door het nazistische sterilisatiebeleid en de Holocaust.
Eugenetische wetgeving
Eugenetische wetgeving is er op gericht het verbeteren van volken te realiseren, bijvoorbeeld door sterilisatie. Overheidsingrijpen bij menselijke voortplanting kent echter geen goede geschiedenis.
Sterilisatie
Het Duitse sterilisatieprogramma in de Tweede Wereldoorlog staat bekend als het meest beruchte. Toch is de puur Duitse associatie met eugenetica onterecht. Ook in landen als Zweden en de Verenigde Staten zijn tienduizenden mensen gesteriliseerd: alcoholisten, gevangenen, zwakzinnigen, epileptici en armen.
Verenigde Staten
De Verenigde Staten waren het eerste land met een eugenetische wetgeving. Tussen 1907 en 1963 werden er meer dan 64000 mensen, zowel mannen als vrouwen, gedwongen gesteriliseerd. Eugenetica werd veelal gezien als wetenschappelijk en vooruitstrevend en bijna alle niet-katholieke westerse naties namen tot op zekere hoogte eugenetische wetten aan.
Meer landen
Zo werden er in Zweden tussen 1934 en 1976 minstens 60000 gedwongen sterilisaties uitgevoerd om (geestelijke) ziekten te verhinderen. Soortgelijke dingen gebeurden in Australië, Noorwegen, Finland, Estland, Slowakije, Zwitserland en IJsland. Na de Holocaust werd het verworpen als een onethisch gedachtegoed. Nederland kende een eugenetische beweging aan het begin van de 20e eeuw, maar dat heeft niet geleid tot wetgeving op dit gebied.
Vandaag de dag
Tegenwoordig zijn er nog maar weinig regeringen die een eugenetisch beleid voeren. In Europa laten mensen waarbij in de familie erfelijke ziektes voorkomen, wel steeds vaker een erfelijkheidsonderzoek doen. In Nederland krijgen (aanstaande) moeders boven de 35 jaar standaard een vruchtwateronderzoek aangeboden om zwangerschappen met het syndroom van Down op te sporen. Dit gebeurt echter alleen op vrijwillige basis.