Wat is klimaat?

40 jaar weer

thermometer

Elke dag hoor je er wel iets over. Op het nieuws, tijdens het weerbericht, thuis en in de klas. Het klimaat. Er is tegenwoordig een hoop om te doen. Maar wat is het eigenlijk?

Het klimaat is het gemiddelde weer van een bepaald gebied berekend over een periode van 30 tot 40 jaar. Een regenbuitje in juli telt dus niet mee voor het klimaat.

Invloed op het klimaat

Er zijn verschillende factoren van invloed op het klimaat. Zo heb je weer- en klimaatfactoren. Weerfactoren zijn invloeden die telkens veranderen. Je kunt hierbij denken aan temperatuur, regen, bewolking of wind. Bij klimaatfactoren gaat het om factoren die constant aanwezig zijn, zoals bergen.

Weerfactoren

Juist omdat de weerfactoren heel erg veranderlijk zijn, wordt er een gemiddelde van een lange periode (30 tot 40 jaar) genomen. Het ene jaar kan er namelijk meer regen vallen dan het andere. En op deze manier kan ook rekening worden gehouden met minder voorkomende weersverschijnselen zoals hittegolven, wateroverlast en overstromingen.

Hoe al deze verschijnselen het klimaat beïnvloeden wordt momenteel overal ter wereld onderzocht. Door te kijken naar deze verschijnselen probeert men te zien hoe het klimaat zich over een langere periode ontwikkelt. Wat men weet is dat een wisselwerking tussen deze verschijnselen invloed heeft op het klimaat. Het is echter nooit helemaal te voorspellen hoe er op een verandering wordt gereageerd.

Klimaatfactoren

Bewolking is een factor die het klimaat bepaalt

Breedteligging: Gebieden rond de evenaar zijn door de loodrechte stand van de zon altijd warm. Des te verder je van de evenaar weg gaat, des te kouder het wordt. Je kunt dus zeggen dat de breedteligging van grote invloed is op de temperatuur. In de hogere breedte (de poolstreken) is het dus kouder dan in de lagere breedtes (de tropen).

Hoogte ligging: De hoogteligging heeft ook invloed op de temperatuur. Hoge gebieden zijn koud en gebieden dicht bij de aarde zijn warm. Dit heeft te maken met het opwarmen van de aarde. Omdat onze planeet vanaf onderaf wordt verwarmd, is het boven op een berg vaak een stuk kouder dan wanneer je onder aan de voet van de berg staat.

Land of zee: De aarde is niet overal hetzelfde. Zo heb je land en zee. De zee neemt hierbij een groter deel in beslag dan het land. Deze verschillen in aardoppervlak zorgen ook voor verschillen in temperatuur. Omdat het land de warmte en kou beter geleid, zullen de temperatuurverschillen boven land groter zijn dan boven zee. Denk maar aan de zomer: de zee is niet in één keer warm, dit gaat geleidelijk. Bij een stoeptegel kan dat trouwens wel.

Aanvoer van kou of warmte

stromingen van de zee

De klimaten worden voor een groot deel bepaald door de stroming van de zee. De zeestromen verplaatsen namelijk het water van het een naar het andere gebied. Zo verplaatst koud water van het noorden naar het zuiden en kan warm water van de tropen naar de polen stromen.


Ligging gebergten

De wind heeft veel invloed op het bepalen van de temperatuur. Maar omdat een gebergte veel wind tegenhoudt, werkt het als een soort muur. Zo wordt de stroming van warme of koude lucht tegengehouden. Met als gevolg dat het aan de ene kant van de berg de zon schijnt, terwijl het aan de andere kant regent.

de schaduw en zonzijde van een berg