Schooltv Beeldbank

Platentektoniek

Een mariengeoloog legt uit hoe aardlagen ontstaan zijn

Een aantal eilandjes en kustgebieden in de Andes zijn omhoog gekomen door de aardbeving.

Voor:
VO, klas 4 - VO, klas 6
Lengte:
2:39 minuten
Online tot:
Onbeperkt
Vakgebied:
VO: Biologie > Leefomgeving > Natuur
VO: Aardrijkskunde > De aarde en het heelal > Opbouw
Waardering:
102 beoordelingen - 17610 keer bekeken
URL
?
?

Wat is dit?

Dit is een link naar de pagina waar deze clip op staat. Deze kan je kopiëren en in een presentatie, digitale les of website plaatsen.

EMBED
?
?

Wat is dit?

Dit is een stukje code waarmee je de speler met clip in een webpagina kan opnemen. Copieer de code en plak het exact zo in de HTML-code van de pagina.

POPUP
?
?

Wat is dit?

Deze link is om de clip in een pop-up te tonen, een kleiner venster boven je pagina. Handig als je de clip niet in de pagina wilt zetten met EMBED.

Letterlijke tekst uit de clip

De Vlaamse marien geoloog Mark Baptist onderzoekt of er een patroon is te ontdekken bij gebieden die geregeld getroffen worden door een aardbeving. Als u beschouwt dat dit de zeebodem is en jaar na jaar wordt daar een laag fijn materiaal op afgezet in normale omstandigheden. En zo bouw je een heel pakket op. Maar soms kan het dan wel eens zijn, dat er een aardbeving optreedt en dan begint er allerlei materiaal te glijden van de hellingen onder water en dan ineens heb je een puinlaag die zich vormt en daarna gaat de sedimentatie gewoon terug verder. Laag na laag, na laag. Met onze seismische bron kunnen wij eigenlijk precies zien waar zo’n chaotische laag zit en als we dan een boorkern nemen, dan hebben we die in onze plastieken buis hebben we al die laagjes zitten en die laagjes kunnen we gaan gebruiken als tijdsmateriaal: elke laag is bijvoorbeeld één jaar en we kunnen die één voor één gaan tellen, die lagen, 1 jaar, 2 jaar, 3 jaar enz. enz. En dan weet je precies als we die chaotische laag tegenkomen wanneer die aardbeving, die chaotische laag gevormd heeft, wanneer dat die zich heeft voorgedaan. En zo tellen we verder terug in de tijd. Ja, dat gaat niet lukken hè. Er zat nog 10 centimeter meer in, maar die is eruit gekomen. Darwin merkte, dat er een aantal eilandjes en kustgebieden daar omhoog gekomen waren door de aardbeving. En dat samen met de waarnemingen die hij later in de Andes zou doen waar hij gesteenten vond die in de zee zijn afgezet geweest en nu op 4000 of 5000 meter hoogte zitten; hij koppelde die twee dingen aan elkaar en begon te concluderen, dat effectief misschien het proces van die met kleine schokjes over een hele lange periode opheffing van die aardkorst door aardbevingen, dat op die manier de Andes gegroeid zou zijn. En dat ineens zag hij daarin een gigantische tijdsspectrum aan hangen, dat het veel dieper in de tijd reikte dan wat tot dan toe de heersende gedachte was van de oudere aarde of wat dan ook allemaal.

Zoek een clip

Bekijk ook eens

plaattektoniek still
Plaattektoniek
Op puzzel aarde beweegt alles
Oceaanstromingen
Oceaanstromingen
De wereldwijde koude en warme stromingen hebben een directe invloed op ons klimaat.
Beeldbank - 20081124_heliostaat01
Een heliostaat
Een machine die de zon stil zet
?

Lees ook eens

?

Wat is dit?

Hier vind je achtergondinformatie van Eigenwijzer.
Eigenwijzer is de site van schoolTV voor je werkstuk, spreekbeurt en andere opdrachten.

Een Tsunami
Aardbevingen
Platen schuiven langs elkaar

De aardkorst bestaat uit verschillende platen die ‘los’ op de aarde liggen. Doordat deze voortdurend verschuiven, kan het gebeuren dat sommige platen tegen elkaar botsen. Zo kan er een aardbeving ontstaan.

Oude zwart-wit foto van Afrikanen op Curaçao
Geschiedenis van Curaçao
Van 2540 voor Christus tot nu

Curaçao heeft in de loop der tijd veel verschillende bewoners gekend, die allemaal hun invloed hebben gehad op de huidige cultuur. Op dit moment wonen er ongeveer 140.000 mensen op het eiland met meer dan 40 verschillende etniciteiten. Dat betekent dat er een hele grote variatie is aan gebouwen, muziek, mensen enzovoort. En dat op een eiland dat ongeveer 2x zo groot als Texel is (60 bij 12 km).

Grote ploegmachine op akker
Schokland
Een eiland dat niet meer bestaat

Schokland ligt in de Noordoostpolder. Het was vroeger, van de late middeleeuwen tot 1942, een eiland. Het is een bijzonder monument, omdat er belangrijke archeologische vondsten zijn gedaan. Daarom is het in 1995 ook een werelderfgoed geworden. De eerste van Nederland.

dampkring
De aarde
Van kern tot korst

De derde planeet vanaf de zon is de aarde. Hoe is onze aarde opgebouwd van de binnenste kern tot aan de buitenste laag van onze atmosfeer?

Kaart met platen en hotspots. De lijnen stellen de losse platen voor en de rode stippen zijn hotspots
Vulkanen
Ze ontstaan op breuklijnen

De aardkorst bestaat uit verschillende losse platen. Deze platen drijven op magma; dat is gedeeltelijk gesmolten steen. Hierdoor liggen ze dus niet vast en zijn ze voortdurend in beweging. Doordat deze platen eens in de zoveel tijd tegen elkaar op botsen, kunnen vulkanen ontstaan.