Schooltv Beeldbank

De oerknal

Hoe is het heelal ontstaan?

Elke cultuur en religie heeft zijn eigen verhaal over het ontstaan van het heelal. Maar wat zegt de wetenschap hierover?

Voor:
VO, klas 4 - VO, klas 6
Lengte:
2:19 minuten
Online tot:
Onbeperkt
Vakgebied:
VO: Natuurkunde > Moderne fysica > Astrofysica
Waardering:
423 beoordelingen - 38151 keer bekeken
URL
?
?

Wat is dit?

Dit is een link naar de pagina waar deze clip op staat. Deze kan je kopiëren en in een presentatie, digitale les of website plaatsen.

EMBED
?
?

Wat is dit?

Dit is een stukje code waarmee je de speler met clip in een webpagina kan opnemen. Copieer de code en plak het exact zo in de HTML-code van de pagina.

POPUP
?
?

Wat is dit?

Deze link is om de clip in een pop-up te tonen, een kleiner venster boven je pagina. Handig als je de clip niet in de pagina wilt zetten met EMBED.

Dossiers

Letterlijke tekst uit de clip

Op een dag krijgt god Bumba enorme buikpijn en hij braakt achtereenvolgens de zon, de maan, de sterren, de dieren en de mensen uit. Volgens een Afrikaanse stam, de Bushongo, is dit hoe het heelal is ontstaan. En zo vertelt elke cultuur, elke religie zijn eigen verhaal over het ontstaan van het heelal. Maar hoe zit dat volgens de wetenschap? In de afgelopen 100 jaar is dat dankzij berekeningen en experimenten in grote lijnen duidelijk geworden. We gaan 13,7 miljard jaar terug in de tijd en dit is het moment dat de “Oerknal” of de “Big Bang” wordt genoemd. En ruimte en tijd ontstaan en het heelal begint uit te dijen. Overigens is “Oerknal” een verwarrende benaming, want A. er was helemaal geen sprake van een harde knal en B. het is een langdurig proces: het heelal dijt nog steeds uit. We zitten nog middenin die explosie. Maar goed, we gaan nog even 13,7 miljard jaar terug in de tijd. Als het heelal een fractie van een seconde oud is, gebeurt er iets bijzonders: de uitdijing gaat ineens razendsnel. En we weten nu, dat dat komt door een energieveld dat het universum vult. Maar wat dat precies is, dat weten we nog niet. Het heelal is op dat moment gevuld met iets wat een “Oersoep” genoemd wordt. Stel je je daarbij een enorme soep voor die gevuld is met licht, waterstof, helium en een mysterieuze donkere materie. In die soep zitten hele kleine rimpelingen. En door de zwaartekracht trekken die rimpels samen. En dan volgt er een lastig traject dat ik je nu even zal besparen, maar uiteindelijk is alle structuur, bijvoorbeeld de zon, de maan, de sterren en wijzelf, ontstaan uit die rimpels. Over het verleden van het heelal is intussen dus redelijk veel bekend, maar over de toekomst kunnen we alleen maar speculeren. Zoals het er nu naar uitziet, zal de uitdijing van het heelal nooit stoppen. In de moderne wetenschappelijke versie van het ontstaan van het universum zijn de rollen van goden dus vervangen door natuurkundige processen. Waar het heelal zo’n 13,7 miljard jaar over heeft gedaan is in minder dan 100 jaar grotendeels ontcijferd. Maar er blijven nog veel mysteries over…

Zoek een clip

Bekijk ook eens

Vallende ster
Wat is een vallende ster?
Een meteoor door de dampkring
plaattektoniek still
Plaattektoniek
Op puzzel aarde beweegt alles
Beeldbank - t20090623_periodieksysteem01
Periodiek systeem
Letters die de materie vormen
?

Lees ook eens

?

Wat is dit?

Hier vind je achtergondinformatie van Eigenwijzer.
Eigenwijzer is de site van schoolTV voor je werkstuk, spreekbeurt en andere opdrachten.

dampkring
De aarde
Van kern tot korst

De derde planeet vanaf de zon is de aarde. Hoe is onze aarde opgebouwd van de binnenste kern tot aan de buitenste laag van onze atmosfeer?

geologische kalender
Tijdschalen
De aarde

De aarde bestaat al ontzettend lang en bestaat dan ook uit verschillende tijdschalen.

zonnestelsel
Het zonnestelsel
8 bijzondere planeten, ontelbare manen en sterren

Hoe zit ons zonnestelsel in elkaar? Lees meer over de 8 planeten die samen met de zon ons zonnestelsel vormen.

Een Tsunami
Aardbevingen
Platen schuiven langs elkaar

De aardkorst bestaat uit verschillende platen die ‘los’ op de aarde liggen. Doordat deze voortdurend verschuiven, kan het gebeuren dat sommige platen tegen elkaar botsen. Zo kan er een aardbeving ontstaan.

een plaatje van de berg Erebus op Antarctica
Noord- en zuidpool, tegenpool...
In hoeverre verschillen de noord- en zuidpool van elkaar

Wanneer we het over tegenpolen hebben bedoelen we vaak twee uitersten. Maar zijn de noord- en zuidpool ook twee uitersten?