Schooltv Beeldbank

Staakt! Staakt!

De februaristaking

Installeer Flash:

Installeer Adobe Flash player

Staakt! Staakt! Stond er op de pamfletten. En driehonderdduizend Amsterdammers legden het werk neer in februari 1941. Midden in de Tweede Wereldoorlog.

Voor:
PO, groep 4 - VO, klas 1
Lengte:
3:22 minuten
Online tot:
8 september 2012
Vakgebied:
PO: Geschiedenis > 09. Wereldoorlogen (1900 - 1950) > Nederland
VO: Geschiedenis > 09. Wereldoorlogen (1900 - 1950) > Nederland
Waardering:
127 beoordelingen - 19672 keer bekeken
URL
?
?

Wat is dit?

Dit is een link naar de pagina waar deze clip op staat. Deze kan je kopiëren en in een presentatie, digitale les of website plaatsen.

EMBED
?
?

Wat is dit?

Dit is een stukje code waarmee je de speler met clip in een webpagina kan opnemen. Copieer de code en plak het exact zo in de HTML-code van de pagina.

POPUP
?
?

Wat is dit?

Deze link is om de clip in een pop-up te tonen, een kleiner venster boven je pagina. Handig als je de clip niet in de pagina wilt zetten met EMBED.

Letterlijke tekst uit de clip

In 1940 zijn de Duitsers ons land binnen gevallen en hebben de macht overgenomen. In februari 1941 is er een fikse vechtpartij op het Waterlooplein tussen voor- en tegenstanders van de Duitsers. Als straf worden 425 Joodse mannen opgepakt. Ze worden afgevoerd naar een kamp. De Amsterdammers schrikken enorm en besluiten tot actie: ze gaan staken.

Max van den Berg was toen 14 jaar en woonde in Amsterdam. Hij was scholier en maakt de staking van dichtbij mee: "Nou, nu rijdt de tram, maar toen reed de tram niet. En je vroeg je natuurlijk af als je naar school ging altijd met de tram 'Wat zou er aan de hand zijn?' En dat wisten we op dat moment nog niet meteen, maar toen kwamen hier over de Overtoom allemaal trambestuurders naar ons toe en die zeiden 'Jongens staken! Er is een jodenvervolging, dat pikken we niet. Wij staken!'"

Nadat het trampersoneel het werk heeft neergelegd volgen meer en meer bedrijven hun voorbeeld. De staking slaat over naar plaatsen buiten Amsterdam: de Zaanstreek, Hilversum, Haarlem, Weesp, Utrecht. "Nou we vonden dat de trambestuurders gelijk hadden, want wij op school hadden er ook al de pest in. Want daar was al een Joodse leraar ontslagen, een hele geliefde man, meneer de Jong. Toen zeiden we ja, dat gaan we ook doen, wij gaan ook staken. En met twee vrienden hebben we toen besloten alle schooltassen daar over straat te leggen. Een hele barricade van schooltassen werd er gemaakt. En er konden geen fietsers meer door. En alle leerlingen, zo'n 150 bleven voor de deur staan. En men ging niet naar binnen. De staking was begonnen".

Wel driehonderdduizend Amsterdammers legden het werk neer en verzamelden zich in het centrum van Amsterdam. De stemming is opgetogen. Eindelijk wordt er iets gedaan tegen de Duitse overheersing. De Duitsers zijn in het begin verrast over deze actie, dat hebben ze nog niet meegemaakt, zo'n groot protest. Maar dan grijpen ze hard in. "De tweede dag van de staking nam de Duitse druk enorm toe. Er werd geschoten, er vielen doden, er vielen gewonden. En hier op de brug, ik was er toevallig bij, stond een mitrailleur van de Duitsers en die schoot hier op de werf van de stadsreiniging. Ik schrok me dood. Ik vluchtte natuurlijk meteen weg".

Aan het eind van de tweede stakingsdag houden de stakers het niet langer vol. De Duitse overmacht is te groot. De volgende dag gaan de arbeiders weer aan het werk. Hun protest, de staking is voorbij. Dit standbeeld herinnert ons aan de Februaristaking van 1941. Het is een dokwerker, een sterke man die in de haven werkt. Hij verzet zich. Ieder jaar wordt hier de staking herdacht. Niet alleen om terug te kijken naar februari 1941. Het beeld geldt ook voor ons nu, dat we eerbied voor elkaar hebben. Daarom leggen we er ieder jaar bloemen.

?

Plus

?

Wat is dit?

In SchoolTV-beeldbank Plus vindt u bij veel clips digilessen, quizzen en werkbladen.

Zoek een clip

Bekijk ook eens

Waarom staken?
Waarom staken?
Het eerste grote verzet tegen de Duitsers
5 mei
5 mei
Bevrijdingsdag
Een brug te ver
Een brug te ver
Het bevrijdingsplan van Montgomery
?

Lees ook eens

?

Wat is dit?

Hier vind je achtergondinformatie van Eigenwijzer.
Eigenwijzer is de site van schoolTV voor je werkstuk, spreekbeurt en andere opdrachten.

Adolf Hitler
De Tweede Wereldoorlog
De as-mogendheden tegen de geallieerden

In 1919 eindigde de Eerste Wereldoorlog, die toen nog Grote oorlog heette. Iedereen was het erover eens dat zo’n gruwelijke oorlog nooit meer mocht voorkomen. Maar toch ging het 20 jaar later weer mis. De Tweede Wereldoorlog werd de vreselijkste oorlog uit de geschiedenis.

Terroristische aanslag op Twin Towers in New York
Terroristen of vrijheidsstrijders?

Terrorisme is het gebruiken van of dreigen met veel geweld tegen burgers om een doel te bereiken.  Dat doel kan bijvoorbeeld zijn het omver werpen van de regering of het eisen van een eigen land.

EW, vrijheid: Mahmoud
Vier soorten vrijheid
Zonder al deze soorten ben je niet vrij

In 1945 verjoegen Amerikaanse en Canadese soldaten de Nazi-Duitsers die Nederland bezetten. We waren vrij, maar veel mensen zullen de angst uit de oorlog nooit vergeten. Hierdoor weten we dat vrijheid niet vanzelfsprekend is.

Tekening van enkele slaven
Acceptatie van de slaaf
Hoe dachten ze er zelf over?

In de tijd dat de Nederlanders handelden in slaven, werd er niet vanuit de slaaf gedacht. Hij of zij was het bezit van iemand en kon zo worden verhandeld. Maar de slaaf had zelf ook gevoelens. Waren ze het ermee eens dat de 'baas' alles met ze kon doen?

Akkoord van Munchen (1938) - van links naar rechts: Chamberlain, Daladier, Hitler, Mussolini.
Hitler en de buitenlandse politiek

Volgens Hitler heeft  het Duitse volk recht op een groter gebied, meer land.  Het volk heeft ‘Lebensraum’ nodig.